مدیرکل دفتر توانبخشی آموزشی سازمان بهزیستی کشور از اجرای برنامه تربیت مترجمان زبان اشاره خبر داد و گفت: تاکنون ۷۴۹ نفر در استان‌های مختلف کشور آموزش زبان اشاره ایرانی دیده‌اند و بهزیستی درصدد توسعه این آموزش‌ها، امکان دسترسی افراد ناشنوا به مترجم زبان اشاره برای افرادتحت پوشش درصورت اعلام نیاز آنان جهت تسهیل دسترسی به خدمات عمومی و حقوق فردی و پیگیری امور روزمره آنان است.
به گزارش عصر تشکل، زهرا نوع‌پرست در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به یکی از اقدامات این سازمان در حوزه ناشنوایان به حمایت از ترویج زبان اشاره ایرانی، با شعارنهضت زبان اشاره بیان کرد: یکی از برنامه‌های سازمان، کمک به تربیت مترجمان زبان اشاره است که در این زمینه با همکاری شبکه ملی تشکل‌های افراد دارای معلولیت شنوایی اقدام می کنیم. بر اساس دستورالعمل موجود، استان‌ها می‌توانند با همکاری انجمن های عضو این شبکه، برای آموزش و تربیت مترجمان زبان اشاره اقدام کنند و هرساله اعتباری دراین خصوص به استان ها ابلاغ می شود. البته امسال برای اولین بار ردیف مشخص و مستقل برای این فعالیت ایجاد شده است.
مدیرکل دفتر توانبخشی آموزشی، حرفهای و توانپزشکی سازمان بهزیستی کشور افزود: شبکه ملی تشکل‌های افراد دارای اختلال شنوایی طبق قانون حمایت از حقوق معلولان (مصوب ۱۳۹۶/۱۲/۲۰)، موضوع در مادهٔ ۱، این قانون پیش‌بینی شده و در حال فعالیت است و بهزیستی از ظرفیت این شبکه برای توسعه خدمات مرتبط با افراد ناشنوا استفاده می‌کند. به عبارت دیگر، این بند تعریف می‌کند که سازمان‌های مردم‌نهاد (سمن‌های) معلولان در هر گروه معلولیتی ازجمله ناشنوایان می‌توانند در قالب یک شبکهٔ سراسری سازماندهی شوند تا صدای واحدی برای پیگیری حقوق آن گروه داشته باشند.
نوع‌پرست با بیان اینکه این همکاری محدود به یک استان نیست، گفت: در هر استانی که انجمن عضو شبکه ملی تشکل‌های افراد دارای معلولیت شناسایی شده باشد، بهزیستی استان می‌تواند تفاهم‌نامه منعقد کند و برای اعزام مترجم از ظرفیت افراد آموزش‌دیده استفاده کند.
وی ادامه داد: امسال از هر استان یک نفر، جهت آموزش زبان اشاره را برای شرکت در دوره آموزشی تکمیلی دعوت شد تا پس از گذراندن دوره، آموزش‌های لازم را در استان خود ارائه دهد. هدف این است که افراد آموزش‌دیده بتوانند، آموزش را درسطح استان ها توسعه دهند.
وی با اشاره به ویژگی این دوره‌های آموزشی توضیح داد: بخشی از افرادی که در این حوزه آموزش می‌دهند، خودشان افراد ناشنوا و مسلط به زبان اشاره بوده یا از بستگان فرد دارای این معلولیت شنوایی می باشند و بهتر می‌توانند آموزش‌های لازم را به سایر افرادی که قرار است به عنوان مترجم فعالیت کنند، ارائه دهند.
به گفته نوع‌پرست، مترجمان آموزش‌دیده می‌توانند برای ارائه خدمات به افراد ناشنوا در موقعیت‌های مختلف برحسب درخواست خود فردناشنوای تحت پوشش اعزام شوند؛ البته سازمان بهزیستی جهت تامین حضور مترجم برای دستگاهها و ارگانها مسیولیتی ندارد.
وی ادامه داد: امروز نگاه علمی و اجتماعی جهان نیز بیش از گذشته بر همین حقیقت تأکید دارد که کیفیت زندگی افراد ناشنوا و کم‌شنوا تنها به مداخلات پزشکی و وسایل کمک‌شنوایی وابسته نیست؛ شناسایی به‌موقع، توانبخشی، آموزش مناسب، فناوری‌های ارتباطی، زیرنویس، حضور مترجم زبان اشاره و از همه مهم‌تر، محیطی که برای حضور برابر انسان‌ها طراحی شده باشد، همه اجزای یک نظام فراگیر و عادلانه‌اند.
نوع پرست با تاکید بر اینکه زبان اشاره را نباید صرفاً ابزاری برای جبران نشنیدن دانست اظهار کرد: زبان اشاره بخشی از هویت زبانی و فرهنگی جامعه ناشنوایان و یکی از مهم‌ترین مسیرهای تحقق دسترسی برابر است. مثال، اگر فرد ناشنوایی برای پیگیری موضوعی به دادگاه مراجعه کند و برای ارتباط و دفاع از حقوق خود به مترجم نیاز داشته باشد، امکان استفاده از این ظرفیت با مراجعه به اداره بهزیستی وجود دارد. هفته جهانی ناشنوایان با پیام « رسمیت زبان اشاره ایرانی؛ گامی برای عدالت ارتباطی» نیز به همین تاکید دارد و یادآوری می‌کند که سخن امروز جامعه ناشنوایان، بیش از آنکه درباره محدودیت باشد، درباره حق است؛ حق برخورداری از زبان اشاره، آموزش، ارتباط، اشتغال، اطلاعات، فرهنگ، حضور اجتماعی و مشارکت در تصمیم‌هایی که با زندگی آنان پیوند دارد.
به گفته وی، هدف بهزیستی این است که خدمات مترجمی زبان اشاره صرفاً به یک دستگاه یا حوزه خاص محدود نباشد و افراد ناشنوا بتوانند در مراجعه به سازمان‌ها و نهادهای مختلف عمومی همانند سایر افراد جامعه ازحقوق خود بهره‌مند شوند. دراین راستا به رسمیت شناختن زبان اشاره ایرانی را در کمیسیون فرهنگی اجتماعی دولت براساس درخواست جامعه هدف ناشنوایان تا تصویب آن ، پیگیری می نماید.
مدیرکل دفتر توانبخشی آموزشی وتوانپزشکی سازمان بهزیستی کشور با اشاره به مشکلات ناشنوایان در دریافت خدمات عمومی، اظهار کرد: یکی از مشکلاتی که افراد ناشنوا با آن مواجه هستند، مراجعه به مراکزی مانند بیمارستان‌ها و مراکز درمانی است؛ ممکن است فردی ناشنوا در شرایط اورژانسی به خدماتی نیاز داشته باشد اما در بیمارستان فردی که بتواند با او ارتباط زبانی برقرار کند و مشکل را جویا شود و آشنا به زبان اشاره باشد حضور نداشته باشد و این شرایط درمانی او را درمعرض خطر قرار دهد در چنین شرایطی، ضرورت دسترسی به مترجم زبان اشاره بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود و به همین دلیل، دریکی از بندهای لایحه به رسمیت شناختن زبان اشاره، بر ضرورت ارائه این خدمات در بیمارستانهای دولتی شهرهای با جمعیت بالای صدهزار ، برای افراد ناشنوا تأکید شده است.
وی همچنین از برنامه شبکه ملی تشکل‌های افراد دارای معلولیت شنوایی برای ایجاد یک سامانه مجازی با همکاری دبیرخانه ستاد مناسب سازی کشور خبر داد و گفت: شبکه ملی در حال راه‌اندازی سامانه ای مجازی در این زمینه است که می‌تواند بخشی از نیاز حضور مترجم برای افراد ناشنوا را پاسخ دهد.
نوع‌پرست درباره ظرفیت افراد آموزش‌دیده موجود در کشور نیز گفت: در حال حاضر ۷۴۹ نفر در سراسر استان‌های کشور آموزش زبان اشاره دیده‌اند. اعم این افراد از کارکنان سازمان بهزیستی نیستند و با همکاری و تفاهم‌نامه‌ای که میان بهزیستی استان‌ها و انجمن های عضو شبکه ملی تشکل‌های افراد دارای معلولیت شنوایی منعقد می‌شود، برای ارائه خدمات و فعالیت در این خصوص معرفی می‌شوند.
وی با اشاره به ضرورت توسعه آموزش آکادمیک زبان اشاره در کشور اظهار کرد: در حال حاضر آموزش آکادمیک زبان اشاره در دانشگاه فرشتگان ارائه می‌شود، اما لازم است این دوره‌ها در دانشگاه‌های بیشتری در استان‌های مختلف کشور توسعه و گسترش پیدا کند تا امکان تربیت نیروهای متخصص آموزش‌دیده در این حوزه افزایش یابد.
مدیرکل دفتر توانبخشی آموزشی ، حرفه ای وتوانپزشکی سازمان بهزیستی کشور معتقد است که توسعه آموزش زبان اشاره و تربیت مترجم، از جمله اقداماتی است که می‌تواند دسترسی افراد ناشنوا به خدمات عمومی و تخصصی یا به عبارتی حق شهروندی آنان را تسهیل کند و زمینه ارتباط مؤثرتر آنان را فراهم آورد. درهرحال ساختن جامعه‌ای فراگیر، مأموریت یک سازمان به تنهایی نیست. تحقق آن نیازمند هم‌افزایی دستگاه‌های اجرایی، نهادهای قانون‌گذار و نظارتی، رسانه‌ها، دانشگاه‌ها، بخش خصوصی و سازمان‌های مردم‌نهاد است.