رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور با اشاره به وجود ۶.۵ تا هفت میلیون زن سرپرست خانوار از تلاش‌ها برای ساماندهی وضعیت این زنان در دولت چهاردهم خبر داد و گفت: تنها ۲۰ درصد خانواده‌های زن‌سرپرست تحت پوشش دستگاه‌های حمایتی قرار دارند.
به گزارش عصر تشکل، پروین داداندیش با ایرنا درباره وضعیت زنان سرپرست خانوار و چالش‌هایی که با آن روبرو هستند، اظهار کرد: بهتر است به جای استفاده از اصطلاح «زنان سرپرست خانوار»، از تعبیر «خانواده‌های زن‌سرپرست» استفاده کنیم؛ چراکه باید نگاه ما به این موضوع با محوریت خانواده باشد.
دبیر ستاد حمایت از خانواده و جوانی جمعیت در وزارت کشور افزود: بر اساس آمارهای ثبت‌احوال، ۶.۵ تا ۷ میلیون خانواده زن‌سرپرست در کشور وجود دارد. این آمار مربوط به زنانی است که همسرانشان فوت کرده یا ازکارافتاده شده‌اند و به‌صورت قانونی سرپرستی خانواده را بر عهده گرفته‌اند.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور ادامه داد: متوسط تعداد فرزندان خانواده‌های زن سرپرست نیز بین دو تا سه فرزند است. بنابراین، با توجه به شرایط اقتصادی موجود و افزایش تورم، پیش‌بینی می‌شود که بخشی از این خانواده‌ها به‌سرعت به دهک‌های پایین‌تر سقوط کنند و دهک درآمدی آنها کاهش یابد.
داداندیش ادامه داد: البته وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی نیز آمار جداگانه‌ای در این زمینه دارد که تعداد آن کمتر از آمار ثبت‌احوال است؛ اما به هر صورت، بزرگی و گستردگی این جمعیت نشان می‌دهد که تعداد خانواده‌های زن‌سرپرست در کشور رشد قابل توجهی داشته است.
رئیس مرکز زنان و خانواده وزارت کشور با اشاره به روند افزایش خانواده‌های زن‌سرپرست در کشور گفت: حدود ۳۰ سال پیش، ۹ درصد خانواده‌های ایرانی زن‌سرپرست بودند؛ اما امروز این رقم به بیش از ۱۲ درصد رسیده است.
داداندیش افزود: در حال حاضر حدود ۲۶ میلیون خانواده در کشور داریم که بیش از ۲۰ میلیون خانواده در شهرها و حدود ۶ میلیون خانواده در روستاها زندگی می‌کنند و بر اساس آمار امروز، بیش از ۱۲ درصد این خانواده‌ها زن‌سرپرست هستند.
حوادث و آسیب‌های اجتماعی؛ از عوامل افزایش خانواده‌های زن‌سرپرست
وی درباره دلایل افزایش تعداد خانواده‌های زن‌سرپرست ادامه داد: این افزایش دلایل مختلفی دارد و شاید در این جلسه نخواهیم درباره همه آنها صحبت کنیم؛ اما حوادث رانندگی، مرگ‌ومیر ناشی از سوانح و اتفاقات مشابه، تأثیر زیادی در افزایش تعداد این خانواده‌ها دارد.
رئیس مرکز زنان و خانواده وزارت کشور خاطرنشان کرد: آسیب‌های اجتماعی مانند اعتیاد، جرم و جنایت نیز در این زمینه تأثیرگذار است؛ چراکه ممکن است بر اثر این آسیب‌ها، مرد خانواده از بین برود یا توانایی اداره خانواده را از دست بدهد و در نتیجه زن، سرپرستی خانواده را بر عهده بگیرد.
داداندیش افزود: افزایش تعداد خانواده‌های زن‌سرپرست، ضرورت توجه بیشتر به این خانواده‌ها و تقویت حمایت‌های اقتصادی و اجتماعی از آنان را نشان می‌دهد؛ خانواده‌هایی که زنان در آنها علاوه بر مسئولیت‌های خانوادگی، تأمین معاش و مدیریت امور زندگی را نیز بر عهده دارند.
زنان سرپرست خانوار: از چتر حمایتی تا مسیر توانمندسازی
تفاوت زنان سرپرست خانوار و بدسرپرست
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور با اشاره به تفاوت خانواده‌های زن‌سرپرست و بدسرپرست گفت: در خانواده‌های زن‌سرپرست، زن بر اساس طلاق یا فوت همسر، به‌صورت قانونی سرپرستی خانواده را بر عهده دارد؛ اما در خانواده‌های بدسرپرست، مرد از نظر قانونی سرپرست خانواده است، در حالی که در عمل مسئولیت‌های خود را انجام نمی‌دهد و زن خانواده، زندگی را اداره می‌کند.
داداندیش، درباره وضعیت خانواده‌های زن‌سرپرست و بدسرپرست اظهار کرد: در قانون، موضوع زنان سرپرست خانوار و خانواده‌های زن‌سرپرست و بدسرپرست مطرح شده است.
وی با بیان اینکه آمار دقیقی از تعداد خانواده‌های بدسرپرست وجود ندارد، گفت: با توجه به اینکه دو، سه سازمان حمایتی داریم که از خانواده‌های زن‌سرپرست حمایت می‌کنند و این خانواده‌ها در زیرمجموعه آنها قرار دارند، اخیراً با وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، کمیته امداد امام خمینی(ره) و سازمان بهزیستی جلسه‌ای داشتیم.
در خانواده‌های بدسرپرست مشکل این است که از نظر قانونی، سرپرست خانواده مرد است؛ اما از نظر عملی، زن سرپرست خانواده است و اوست که خانواده را اداره و زندگی را جمع می‌کند.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور افزود: در این جلسه، سازمان‌ها اعدادی را اعلام کردند. برای مثال، سازمان بهزیستی از میان نزدیک به ۳۰۰ هزار خانواده‌ای که تحت پوشش دارد، اعلام کرد حدود ۷۰ تا ۸۰ هزار خانواده از این افراد، بدسرپرست هستند.
داداندیش ادامه داد: کمیته امداد امام خمینی(ره) نیز نزدیک به یک میلیون و چند هزار خانواده را تحت پوشش دارد که بیشتر آنها خانواده‌های زن‌سرپرست هستند. این نهاد نیز اعلام کرد نزدیک به ۱۰۰ هزار خانواده بدسرپرست تحت پوشش دارد.
.وی تأکید کرد: در خانواده‌های بدسرپرست مشکل این است که از نظر قانونی، سرپرست خانواده مرد است؛ اما از نظر عملی، زن سرپرست خانواده است و اوست که خانواده را اداره و زندگی را جمع می‌کند.
رئیس مرکز زنان و خانواده وزارت کشور با اشاره به چالش‌های شناسایی زنان سرپرست خانوار، از برنامه‌ریزی برای ایجاد هم‌افزایی میان دستگاه‌های اجرایی به منظور مدیریت بهینه منابع و حمایت از این خانواده‌ها خبر داد.
زنان سرپرست خانوار: از چتر حمایتی تا مسیر توانمندسازی
چالش شناسایی؛ در انتظار پنجره واحد
اگرچه در برنامه‌های ششم و هفتم توسعه تکالیفی برای حمایت از خانواده‌های زن سرپرست تدوین شده است، اما همچنان آشفتگی در آمارهای موجود، شناسایی دقیق جامعه هدف را با مشکل مواجه می‌کند.
داداندیش با اشاره به تداوم چالش‌های آماری در شناسایی دقیق زنان سرپرست خانوار اظهار داشت: اگرچه در برنامه‌های ششم و هفتم توسعه تکالیفی برای حمایت از این خانواده‌ها تدوین شده است، اما همچنان آشفتگی در آمارهای موجود، شناسایی دقیق جامعه هدف را با مشکل مواجه می‌کند. در همین راستا، وزارت رفاه مسئولیت ایجاد یک پنجره واحد را بر عهده گرفته است تا ضمن یکپارچه‌سازی بانک اطلاعاتی، خدمات‌رسانی به این قشر ساماندهی شود. این سامانه در مراحل پایانی خود قرار دارد.
وی افزود: اکنون سازمان بهزیستی و کمیته امداد امام خمینی (ره) از طریق سامانه‌های داخلی خود، تحت پوشش‌های حمایتی را شناسایی کرده و خدمات‌رسانی می‌کنند؛ اما هدف ما پوشش خلاءهای موجود است.
مروری بر طرح‌های موفق توانمندسازی
رئیس مرکز زنان و خانواده وزارت کشور با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای حمایت از زنان سرپرست خانوار گفت: طرحی در ۱۶ استان کشور اجرا شد که طی آن نزدیک به ۱۰ هزار خانواده زن سرپرست شناسایی شدند که پیش‌تر تحت پوشش نهادهای حمایتی نبودند. در این طرح، با دسته‌بندی توانمندی‌ها و مهارت‌های این بانوان، برنامه‌ای دو ساله برای آموزش و ارائه تسهیلات خوداشتغالی تدوین شد که به موفقیت‌های ملموسی در تأمین ابزار کار و راه‌اندازی کسب‌وکارهای خانگی منجر شد.
ضرورت به‌روزرسانی آموزش‌ها؛ از مهارت‌های سنتی تا حوزه آی‌تی
داداندیش با تأکید بر تغییرات سریع بازارهای کار، خاطرنشان کرد: آموزش‌های توانمندسازی نباید ایستا باشند. با توجه به تحولات بازار، آموزش‌ها باید به‌روزرسانی شوند. در همین راستا، همکاری‌هایی با وزارت ارتباطات آغاز شده تا آموزش‌های حوزه فناوری اطلاعات برای دختران خانواده‌های زن سرپرست فراهم شود. هدف ما این است که فرزندان این خانواده‌ها نیز به استقلال برسند تا در آینده، بار مسئولیت خانواده را با تکیه بر دانش خود به دوش بکشند.
وی از ارائه آموزش های آی.تی توسط وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات به حدود ۹ هزار نفر از دختران این خانواده ها خبرداد که امسال نیز در قالب یک برنامه مشترک با مرکز امور زنان وزارت کشور دنبال خواهد شد.
استراتژی هم‌افزایی در شرایط محدودیت بودجه
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور در پاسخ به سؤالی درباره وضعیت بودجه اختصاصی این مرکز برای حمایت از زنان سرپرست خانوار، توضیح داد: با توجه به شرایط خاص و دشوار اقتصادی کشور، ما برنامه‌های خود را ذیل عنوان «برنامه‌های فوق‌العاده» در شورای اجتماعی کشور مطرح کرده و مجوزهای لازم را اخذ کردیم. اگرچه بودجه مستقلی که برای این هدف به شکل متمرکز تعریف شده باشد با محدودیت مواجه است اما رویکرد ما در سال جاری بر «هم‌افزایی» استوار است.
داداندیش خاطرنشان کرد: در تلاش هستیم تا با نشست‌های تعاملی میان مدیران استانی و مشاوران امور زنان دستگاه‌های مختلف، از منابع پراکنده موجود به صورت بهینه استفاده کنیم. برنامه‌ریزی ما برای هم‌افزایی با نهادهایی نظیر “پست‌بانک”، “کمیته امداد” و “صندوق کارآفرینی امید” به گونه‌ای است که بتوانیم منابع مالی و تسهیلات اشتغالزایی این دستگاه‌ها را در مسیر توانمندسازی خانواده‌هایی که خارج از چتر حمایتی هستند، هدایت کنیم.
وی گفت: هدف اصلی نشست‌های پیش رو، شنیدن چالش‌های مدیران میدانی در استان‌ها و هم‌افزایی برای شارژ مجدد منابع و بهبود وضعیت معیشتی و شغلی زنان سرپرست خانوار است تا با همین منابع موجود، بیشترین بازدهی و خدمت‌رسانی رقم بخورد.
تشکیل کارگروه زن، خانواده و جمعیت در شورای اجتماعی کشور
دبیر ستاد حمایت از خانواده و جوانی جمعیت در وزارت کشور با اشاره به بازآرایی تشکیلات سازمان اجتماعی در دولت چهاردهم اظهار کرد: از آنجا که شورای اجتماعی کشور که یک نهاد بین‌دستگاهی است و نمایندگانی از سه قوه در آن عضویت دارند، می‌تواند نقش مهمی در حل برخی از مشکلات داشته باشد؛ از این رو در صدد بازآرایی ساختار این شورا هستیم تا با ایجاد هم افزایی بین دستگاه ها، برخی گره‌های کور را شناسایی و برای اجرای راهکارها و حل آنها اقدام کند.
وی افزود: پیشنهاد دادیم یکی از کارگروه‌های جدیدی که در این شورا ایجاد می‌شود، کارگروه «زن، خانواده و جمعیت» باشد؛ چراکه هم موضوع جمعیت در دستور کار دولت است، هم موضوع خانواده‌ها و زنان مطرح است. اگر سازمان اجتماعی قرار است درباره آسیب‌ها اقدامی انجام دهد، اگر قرار است اقدام مشترک و هم‌افزا صورت گیرد و اگر قرار است در حوزه ارتقای سرمایه اجتماعی و مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی فعالیتی انجام شود، میدان کار آن، خانواده‌ها و همین جمعیتی است که در جامعه حضور دارند.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور ادامه داد: کارگروه زن، خانواده و جمعیت فعالیت خود را آغاز کرده است و ۲۳ دستگاه عضو این نهاد هستند. در نخستین جلسه کارگروه، تلاش کردیم بر اساس تأکیدات دولت و با رویکرد شواهدمحور وارد موضوع شویم. اگر می‌خواهیم کاری انجام دهیم، باید آخرین آمار و آخرین پیمایش‌ها را در اختیار داشته باشیم.
داداندیش با اشاره به آخرین پیمایش خانواده، گفت: این پیمایش را مرکز پژوهش‌های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی انجام داده است و البته دستگاه‌های دیگر نیز، از جمله وزارت ورزش، اعلام کردند که پیمایش‌هایی انجام داده‌اند و به نتایجی رسیده‌اند و در مجموع باید گفت که تاکنون کارهای پراکنده و جسته‌گریخته زیادی انجام شده است، اما این اقدامات هم‌افزا نیستند. یکی از برنامه‌های ما این است که اطلاعات و داده‌های موجود در دسترس همه دستگاه‌ها قرار گیرد تا بتوانند از آنها بهره‌برداری کنند.
اولویت خانواده‌های آسیب‌دیده از جنگ در تصمیمات کارگروه
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور در ادامه با اشاره به موضوع دیگری که در کارگروه زن، خانواده و جمعیت مطرح شده است، اظهار کرد: موضوع دوم که در کارگروه مطرح شد و به یک‌سری تصمیمات انجامید، موضوع جنگ و خانواده‌های آسیب‌دیده از جنگ بود.
داداندیش خاطرنشان کرد: در این زمینه، خانواده‌هایی که سرپرست خانوار آنها زنان هستند، خانواده‌های بدسرپرست، خانواده‌هایی که فرزند بیمار یا سالمند دارند و خانواده‌های دارای بیماران صعب‌العلاج که هزینه‌های بالایی را متحمل می‌شوند، در اولویت قرار گرفتند.
وی افزود: یکی از موضوعات مطرح‌شده این بود که اگر قرار است در حوزه کالابرگ اقدامی انجام شود یا میزان آن افزایش پیدا کند، حتماً این مجموعه‌ها در اولویت باشند؛ چراکه با توجه به شرایط تورمی، این خانواده‌ها نیاز بسیار بیشتری دارند.
کالابرگ برخی زنان بدسرپرست به حساب مرد غایب واریز می‌شود
در خانواده‌های بدسرپرست، کالابرگ به زن و فرزندان تعلق نمی‌گیرد بلکه به حساب مرد خانواده واریز می‌شود؛ در حالی که این مرد ممکن است در دسترس خانواده نباشد.
داداندیش ادامه داد: از طرف دیگر، با یک معضل مواجه شدیم که این موضوع نیز جزو برنامه‌هایی است که امیدواریم در همین روزها حل شود. در مورد کالابرگ که اخیراً دولت با توجه به بحث ارز و تک‌نرخی کردن ارز مطرح کرد و کالاهایی را در اختیار خانواده‌ها قرار داد، متوجه شدیم که بر اساس قانون، کالابرگ به سرپرست خانواده داده می‌شود.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور با بیان اینکه این مسئله موجب محرومیت برخی خانواده‌های بدسرپرست شده است، ادامه داد: خانواده‌هایی وجود دارند که همان‌طور که پیش‌تر معرفی کردیم، بدسرپرست هستند. در این خانواده‌ها، کالابرگ به زن و فرزندان تعلق نمی‌گیرد بلکه به حساب مرد خانواده واریز می‌شود؛ در حالی که این مرد ممکن است در دسترس خانواده نباشد.
داداندیش افزود: برای نمونه، سازمان زندان‌ها اعلام کرد تعدادی از این مردان در زندان هستند و این سازمان آمادگی دارد اسامی آنها را اعلام کند تا دست‌کم تا زمانی که این افراد در زندان هستند، کالابرگ به همسرانشان تعلق بگیرد.
فرآیند جداسازی کالابرگ برای زنان بدسرپرست پیچیده است
وی با اشاره به سازوکار جداسازی کالابرگ گفت: دولت در سال ۱۴۰۰ سازوکاری را برای جداسازی پیش‌بینی کرده بود، اما این سازوکار بسیار سخت بود. یک زن بدسرپرست، اگر شوهرش مفقود بود، باید می‌رفت و این موضوع را ثابت می‌کرد و حکم می‌گرفت.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور ادامه داد: همان‌طور که می‌دانید، اگر فردی بخواهد مفقود بودن همسرش را اثبات کند، باید سه بار و هر سه ماه یک‌بار موضوع را در روزنامه رسمی اعلام کند؛ یعنی این فرآیند ۹ ماه طول می‌کشد. در این مدت، کالابرگ این زن و خانواده‌اش از بین می‌رود تا بتواند مراحل مربوط به اثبات مفقودی همسرش را طی و مدارک لازم را ارائه کند.
داداندیش گفت: اگر خانواده‌ای در آستانه طلاق باشد و زن و شوهر جدا از یکدیگر زندگی کنند، در این شرایط، مسئولیت خانواده و فرزندان بر دوش زن است، اما چون طلاق رسمی انجام نشده، کالابرگ همچنان به حساب مرد واریز می‌شود.
درخواست اصلاح دستورالعمل وزارت رفاه
وی تصریح کرد: این موضوع را در کارگروه مطرح کردیم و از دولت و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی درخواست کردیم که اگر امکان دارد، بر اساس سازوکار همان دستورالعملی که وزارت رفاه پیش‌تر برای دولت تهیه کرده بود، اصلاحات لازم را انجام دهند.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور افزود: پس از بررسی، دیدیم موضوع بسیار پیچیده است. بنابراین بنا بر این است که در نخستین جلسه شورای اجتماعی کشور، این موضوع به‌عنوان یک برنامه فوق‌العاده مطرح شود تا تسهیل جداسازی کالابرگ برای زنانی که برای خود و فرزندانشان درخواست دارند، انجام گیرد.
داداندیش با اشاره به روند گذشته جداسازی کالابرگ اظهار کرد: در گذشته، مسیر بسیار آسانی وجود داشت و این افراد به فرمانداری یا بخشداری مراجعه می‌کردند و موضوع را اعلام می‌کردند و آنها نیز نامه‌ای صادر می‌کردند؛ اما از این روند سوءاستفاده‌هایی صورت گرفت.
وی افزود: پس از آن، مردی درباره این موضوع شکایت کرده بود؛ شکایتی که مربوط به چند دوره کالابرگ و بحث یارانه بود. در نهایت، قاضی حکم داده بود که این مبالغ باید بازگردانده شود. این مسئله باعث شد دستگاه‌ها از انجام این کار اجتناب کنند و نگران باشند که مبادا علیه آنها شکایتی صورت بگیرد.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور گفت: به همین دلیل، فکر کردیم در شرایط جنگی، لازم است جایگاهی که ماهیت بین‌قوه‌ای دارد، درباره این موضوع تصمیم بگیرد. امیدواریم این اتفاق هرچه سریع‌تر بیفتد و همین زنان بتوانند از کالابرگ استفاده کنند.
داداندیش خاطرنشان کرد: اگر قرار است دولت میزان کالابرگ را افزایش دهد، این خانواده‌ها شناسایی شده‌اند و می‌توانند از این امر بهره‌برداری کنند.
پیشنهاد کاهش هزینه‌های زنان سرپرست خانوار
داداندیش گفت: در برنامه‌ای که در کارگروه زن، خانواده و جمعیت شورای اجتماعی کشور مطرح کردیم، پیشنهاد ما این بود که به‌خصوص در حوزه مسکن و بیمه زنان سرپرست خانوار، حمایت‌های بیشتری صورت گیرد.
وی افزود: اگر نمی‌توانیم درآمد این خانواده‌ها را افزایش دهیم، دست‌کم باید هزینه‌های آنها را کاهش دهیم تا هزینه‌های زندگی برایشان پایین بیاید.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور ادامه داد: در زمینه کمک‌های مربوط به مسکن، اعدادی از سوی سازمان بهزیستی و کمیته امداد اعلام شد که بسیار کم است. پیشنهاد ما این بود که این حمایت‌ها افزایش پیدا کند و اتفاق مناسبی در این زمینه بیفتد.
استفاده از ظرفیت مسئولیت اجتماعی و خیریه‌ها
داداندیش با اشاره به محدودیت‌های اقتصادی دولت اظهار کرد: شرایط اقتصادی خوب نیست و ما نمی‌توانیم به دولت فشار بیاوریم؛ اما به نظر می‌رسد منابعی وجود دارد که می‌توان از آنها بهره‌برداری کرد؛ یکی از این ظرفیت‌ها، «مسئولیت اجتماعی» برخی سازمان‌هاست. بسیاری از سازمان‌ها در حوزه مسئولیت اجتماعی خود منابعی را اختصاص می‌دهند همچنین خیریه‌هایی وجود دارند که تمایل دارند به خانواده‌های نیازمند کمک کنند.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور تأکید کرد: باید تلاش کنیم این ظرفیت‌ها را با یکدیگر هم‌افزا کنیم و فعالیت‌های سازمان‌ها و خیریه‌ها، به‌خصوص در سال جاری، معطوف به کمک به خانواده‌های زن‌سرپرست شود و اگر بتوانیم ظرفیت مسئولیت اجتماعی سازمان‌ها و کمک‌های خیریه‌ها را ساماندهی و هم‌افزا کنیم، می‌توانیم حمایت مؤثرتری از خانواده‌های زن‌سرپرست داشته باشیم و بخشی از هزینه‌های مسکن، بیمه و زندگی آنها را کاهش دهیم.
وی افزود: همان‌طور که می‌دانید، مراکز بهداشتی در سطح محلات وجود دارند و در این مراکز پزشک و پرستار مستقر هستند. وزارت بهداشت پیشنهاد داد که در این مراکز، یک مشاور روان‌شناس، یک مددکار و یک نیروی دیگر نیز مستقر شوند. این مراکز را «مراکز سراج» نام‌گذاری کرده‌اند. مراکز سراج، مراکز جدید و مستقلی نیستند بلکه ذیل همان مراکز بهداشت فعالیت می‌کنند. منابع این طرح نیز از سوی شورای اجتماعی کشور تأمین شده است و اکنون بیش از ۱۰۰ مرکز در سراسر کشور فعال است.
زنان سرپرست خانوار: از چتر حمایتی تا مسیر توانمندسازی
راه‌اندازی سریع مرکز سراج در میناب پس از حمله به مدرسه
وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در شهرستان میناب اظهار کرد: پس از حادثه تلخ حمله آمریکای جنایتکار به مدرسه شجره طیبه در میناب به‌سرعت در این شهرستان مرکز سراج ایجاد شد.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور افزود: همچنین برای حمایت از کودکان و خانواده‌هایشان، با آموزش‌وپرورش هماهنگ شد و ۵۰ نفر از افرادی که این رشته‌ها تخصص داشتند در زمینه مدیریت بحران نیز مهارت‌های بیشتری کسب کردند و آموزش دیدند و این افراد پس از آموزش، در مراکز سراج مسئولیت خود را آغاز کردند. البته گروه‌های جهادی نیز حضور پیدا کردند و برای کمک وارد میدان شدند، اما برای اینکه این فعالیت‌ها سازمان‌یافته باشد و استمرار پیدا کند، باید سازوکار مشخصی شکل می‌گرفت که در این زمینه محقق شد.
داداندیش با اشاره به ضرورت بازآرایی پروتکل‌های مداخله در بحران تصریح کرد: در این زمینه حتی بحث شد که پروتکل مداخله در بحران وزارت بهداشت، با توجه به شرایط جنگی، دوباره بازآرایی و به‌روزرسانی شود در خصوص این موضوع نیز اقدام خوبی انجام شد و در حال حاضر با کمک وزارت بهداشت، فرمانداری، اداره‌کل بانوان و خانواده استانداری و مشاور امور اجتماعی وزیر بهداشت در حال پیگیری است.
زنان سرپرست خانوار: از چتر حمایتی تا مسیر توانمندسازی
شناسایی حدود هزار و ۱۰۰ کودک آسیب‌دیده از جنگ
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور در ادامه از اجرای برنامه‌ای برای حمایت ویژه از کودکان آسیب‌دیده از جنگ خبر داد و اظهار کرد: اقدام دیگری که آن هم در حوزه جنگ و برای فرزندان آسیب‌دیده انجام شده، شناسایی نزدیک به هزار و ۱۰۰ نفر از کودکانی است که در دوران جنگ در بیمارستان بستری بودند و جراحت جسمی یا روحی داشتند.
داداندیش افزود: با کمک وزارت بهداشت و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و با همکاری مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور، امیدواریم بتوانیم منابع نهایی این طرح را تأمین کنیم. این کودکان نیاز دارند دست‌کم یک تا دو سال به‌صورت ویژه مورد رسیدگی قرار گیرند تا بتوانند به زندگی عادی بازگردند.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور گفت: برای خانواده‌ای که یکی از اعضای خانواده خود را از دست داده، فرزندش مجروح است، خانه‌اش آسیب دیده و کسب‌وکارش را نیز از دست داده است، رسیدگی ویژه به این کودکان اهمیت بسیار زیادی دارد.
افزایش حضور زنان در مدیریت، صرفاً یک هدف برای ارتقای بانوان نیست، بلکه راهبردی برای افزایش رضایت خانواده‌ها و اتخاذ تصمیم‌های دقیق‌تر در حوزه‌های اجتماعی و فرهنگی است.
حضور زنان در منصب مدیریتی افزایش رضایت خانواده‌ها است
مشاور وزیر کشور با تأکید بر ضرورت حضور زنان در جایگاه‌های تصمیم‌گیری گفت: افزایش حضور زنان در مدیریت، صرفاً یک هدف برای ارتقای بانوان نیست، بلکه راهبردی برای افزایش رضایت خانواده‌ها و اتخاذ تصمیم‌های دقیق‌تر در حوزه‌های اجتماعی و فرهنگی است.
وی افزود: به‌صورت کلی، مدیری که تجربه زیسته خود را به‌عنوان مادر، زن و خواهر دارد، قطعاً با مدیری که چنین تجربه‌ای ندارد، متفاوت است. از بعد از انقلاب، همواره این موضوع را دنبال می‌کردیم که زنان باید در مناصب تصمیم‌گیری و پست‌های عالی که در آن تصمیمات کلان اتخاذ می‌شود، حضور داشته باشند.
تجربه زیسته زنان، زمینه‌ساز تصمیم‌های بهتر
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور ادامه داد: هدف ما از پیگیری حضور زنان در جایگاه‌های مدیریتی این بود که هرچه تعداد زنان در این جایگاه‌ها بیشتر باشد، تصمیمات بهتری اتخاذ خواهد شد؛ زیرا زنان از تجربه زیسته متفاوتی برخوردارند.
داداندیش با اشاره به حضور بانوان در عرصه حکمرانی گفت: در این دوره، در حوزه حکمرانی نیز از بانوان استفاده شده است. امروز نزدیک به ۲۵ فرماندار زن در کشور داریم و حدود دو سال است که تجربه کاری این مدیران را دنبال می‌کنم.
وی افزود: در گفت‌وگوهایی که با بسیاری از این فرمانداران داشته‌ام، مشاهده می‌کنم که آنان هم برای زنان و هم برای خانواده‌ها تصمیمات بهتری می‌گیرند و با انگیزه بیشتری در میدان حضور دارند و توانسته‌اند رضایت مردم را جلب کنند.
روایت فرماندار زن از حضور در کنار مردم هنگام سیل
مشاور وزیر کشور با بیان نمونه‌ای از حضور میدانی یکی از فرمانداران زن گفت: برای مثال، در یکی از مناطق سیل آمده بود و فرماندار زن در محل حضور داشت. او می‌گفت شبانه، در محلی که مشغول ساخت سیل‌بند بودند، همراه با دختر و همسرش ایستاده بود.
وی ادامه داد: یکی از افرادی که آنجا مشغول کار بود و با بیل مکانیکی فعالیت می‌کرد، گفته بود «ما نصف شب اینجا مشغول کار هستیم و مسئولان خوابیده‌اند.» ناگهان فرد دیگری به او گفته بود که این خانم، فرماندار است و اینجا ایستاده است. پس از آن، همه برای فرماندار دست زدند و برایشان جالب بود که او در آن ساعت از شب، همراه خانواده‌اش در محل حضور یافته است.
داداندیش تأکید کرد: این تجربه زیسته، به نظر من بسیار مهم است. اگر بتوانیم مدیران زن را از نظر تجربه و تبادل تجربیات تقویت کنیم و مهارت‌های آنان را افزایش دهیم، بهتر می‌توانند تصمیم‌گیری کنند.
مدیریت مادرانه؛ دقیق، کل‌نگر و تعاملی
وی گفت: به هر صورت، روحیه مادری و مدیریت مادرانه، هم ریزبین و هم‌زمان کل‌نگر است. زنان مسائل ریز را می‌بینند؛ در حالی که مدیریت آقایان معمولاً کل‌نگر است. مدیریت زنان نیز تعاملی‌تر و دموکراتیک‌تر است و این ویژگی‌ها می‌تواند در تصمیم‌گیری‌ها کمک‌کننده باشد.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشورافزود: اکنون نزدیک به ۱۰۰ بخشدار زن در کشور داریم. با بسیاری از این بانوان جلسه داریم و در نشست‌ها تجربیات آنها را می‌بینیم. این بانوان با انگیزه بیشتری کار می‌کنند.
حضور ۱۳ تا ۱۴ بخشدار زن در استان تهران
وی با اشاره به وضعیت استان تهران گفت: در استان تهران ۱۳ تا ۱۴ بخشدار زن داریم. جمعیت برخی از بخش‌هایی که این بانوان در آنها مسئولیت دارند، به اندازه‌ای زیاد است که از جمعیت برخی فرمانداری‌ها نیز بیشتر است.
مشاور وزیر کشور افزود: بانوان می‌توانند مسائل کشور را حل کنند؛ زیرا هم تحصیل‌کرده و هم باانگیزه هستند همچنین مهارت‌های لازم را کسب کرده‌اند و تلاش می‌کنند مهارت‌های خود را افزایش دهند تا بتوانند به‌صورت تخصصی عمل کنند.
نزدیک به ۲۰ درصد مدیران میانی استانداری‌ها زن هستند
در مدیریت میانی، حدود ۲۰ درصد مدیران، بانوان هستند. بیشترین میزان در این زمینه مربوط به استان قزوین و کمترین میزان مربوط به استان خراسان جنوبی است که حدود پنج درصد اعلام شده است و امیدوارم با پشتیبانی وزیر کشور، سهم زنان در حوزه مدیریت میانی افزایش پیدا کند.
رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور درباره سهم زنان در سطوح مختلف مدیریتی اظهار کرد: آینده را خوب می‌بینم. ما نسبتی را در میان مدیران استانداری‌ها بررسی کرده‌ایم تا مشخص شود چه میزان از مدیران ارشد، میانی و پایه را بانوان تشکیل می‌دهند.
وی افزود: در مدیریت میانی، حدود ۱۹.۷ درصد، یعنی نزدیک به ۲۰ درصد مدیران، بانوان هستند. بیشترین میزان در این زمینه مربوط به استان قزوین و کمترین میزان مربوط به استان خراسان جنوبی است که حدود پنج درصد اعلام شده است و امیدوارم با پشتیبانی وزیر کشور، سهم زنان در حوزه مدیریت میانی افزایش پیدا کند.
وی با اشاره به مصادیق مدیریت میانی گفت: هنگامی که از مدیران میانی سخن می‌گوییم، برای مثال مدیرکل امور زنان و خانواده، مدیرکل آب استان یا مدیرکل بهزیستی را شامل می‌شود. در حوزه‌های تخصصی نیز مدیران زن از جمله مدیرکل محیط زیست و مدیران کل زن در استان‌ها منصوب شده اند.
۴۲ درصد مدیران پایه در هرمزگان زن هستند
مشاور وزیر کشور درباره حضور زنان در مدیریت پایه گفت: مدیریت پایه، زمینه‌ساز مدیریت میانی است. در این زمینه، اعداد بسیار جالب است. در استان هرمزگان، ۴۲ درصد مدیران پایه را بانوان تشکیل می‌دهند؛ اما در استان همدان، این رقم چهار درصد است.
وی ادامه داد: هنگامی که می‌گوییم در یک استان نسبت بانوان به مدیران مرد در سطح مدیریت پایه بالاست، به این معناست که امیدواریم در آینده مدیران میانی بیشتری از میان زنان داشته باشیم. وقتی سهم زنان در مدیریت میانی افزایش پیدا کند، در آینده این درصد در سطح مدیریت ارشد نیز افزایش یابد.
افزایش حضور زنان در مدیریت، یک راهبرد است
وی تأکید کرد: ما فکر نمی‌کنیم ارتقای زنان در مدیریت صرفاً یک هدف باشد؛ بلکه این موضوع یک راهبرد است تا رضایت خانواده‌ها افزایش پیدا کند و باید مدیران توانمند زن داشته باشیم تا بتوانند مسائل را بهتر، به‌خصوص در حوزه‌های اجتماعی و فرهنگی، درک و درباره آنها تصمیم‌گیری کنند و رضایت جامعه افزایش یابد.